CPNB 2026, 62 pagina's - € 8,--
Wikipedia: Doortje Smithuijsen (1992-)
Korte beschrijving
Zoals gebruikelijk verschijnt er behalve het Boekenweekgeschenk ook een Boekenweekessay tijdens de Boekenweek die plaats zal vinden van 11 tot en met 22 maart. Het thema van de Boekenweek is: ‘Mijn generatie'. Een maand voor de Boekenweek, wordt de auteur bekendgemaakt.
Dit essay gaat niet over alle babyboomers, ook niet over alle millennials.
Het gaat over een grote groep welvarende Nederlanders die elkaar beconcurreren vanwege hun verschillende vormen van welvaart.
Het gaat over intergenerationele jaloezie tussen twee generaties die beide op hun eigen manier uitblinken in onuitstaanbaarheid.
Fragment uit Hoe entitlement eruitziet
Wie wil weten hoe entitlement eruitziet, kan het best op een regenachtige zaterdagmiddag rond een uur of half vier naar een arthousebioscoop in de Randstad. Handig als er net een film is uitgekomen die vier sterren heeft gekregen in een krant met een links intellectueel signatuur. Vervolgens hoef je alleen maar bij de ingang te gaan zitten - het schouwspel begint vanzelf.
Een kwartier voor aanvang van de film die vier sterren heeft gekregen in een krant met een links intellectueel signatuur beginnen ze binnen te druppelen: de zestigplussers, de zeventigers, een enkele tachtiger die zich nog harstikke eind vijftig voelt. Aangezwengeld door de positieve recensie in hun dagblad hebben ze de benenwagen genomen richting hun buurtbioscoop - een filmhuis waar ze al sinds hun studententijd komen, maar die even tussen hen gezegd niet meer helemaal hetzelfde is sinds de laatste verbouwing. Niet alleen is men opgehouden met het opnemen van bestellingen aan tafels en moet je nu zelf je cappuccino halen aan de bar, ze hebben ook een digitaal scansysteem ingevoerd waarmee online kaartjes zonder enige vorm van menselijk contact kunnen worden verzilverd.
De gevolgen van die moderniseringsslag worden op deze zaterdagmiddag om kwart voor de aanvang van de viersterrenfilm pijnlijk voelbaar. Lang verhaal kort en om maar meteen met de deur in huis te vallen: de film is uitverkocht. De film is uitverkocht, maar de zestigplussers, zeventigers en tachtigers die zich nog hartstikke eind vijftig voelen hebben nog geen kaartje.
Er is kortom sprake van een probleem.
Beter gezegd: er is sprake van een misverstand.
'Uitverkocht?' klinkt het uit de rij gevuld met lezers van kranten met links intellectueel signatuur. 'Uitverkocht? Maar, hè?'
Onvaste blikken door het bioscoopinterieur. Waar zijn ze dan? Die massa's, die volslagen obsessieve filmofielen die voor de neus van deze trouwe bioscoopbezoekers, die hier al sinds hun studententijd komen - sinds de jaren zeventig, mind you - een kaartje hebben weten te bemachtigen?
Fase één: ontkenning.
'Maar het is kwart voor,' begint één lid van de organisch ontstane pensionadorij als eerste tegen de baliemedewerker.
'Dit is toch een enorme zaal?' probeert een ander.
Telefoons worden uit jaszakken gepakt, hoesjes klappen open.
'Jan Paul, dit geloof je niet... Uitverkocht... Ja, dat zeg ik ook net!'
Vriendinnen beginnen aan het generationeel beproefde strijdmiddel van een situatie onderling hardop evalueren met als doel deze naar eigen hand te zetten. 'Je zou toch denken dat er een plaatsje vrij wordt gehouden voor vaste gasten?' begint de een tegen de ander. Kaatst die terug: 'Nou, en zeker als je hier netjes een kwartier vooraf bent.' Als reactie uitblijft, iets harder: 'Door de regen.'
De baliemedewerker hanteert een stoïcijnse blik richting het computerscherm met daarop de digitaal gevulde zaal. Hij weet wat hem te wachten staat.
U ziet mij niet een zitten. Dat is het grote voordeel van uw generatie: u leeft nog in de luxueuze veronderstelling dat in de regel niemand naar u kijkt. U bent niet doordrongen van constante zichtbaarheid, zoals de leden van de mijne - groot geworden op Hyves en MSN, voor het oog van de webcam, gevolgd door de lens van de Motorola, daarna die van de alsmaar beter wordende iPhonecamera - inmiddels zo scherp dat we er spontaan rimpels van lijken te krijgen. U durft nog met uw ogen te rollen ten overstaan van een baliemedewerker, hoofdschuddend weg te lopen van een loket, zonder constant te denken: wie staat er achter me, voor me, naast me; word ik gefilmd, word ik gedeeld; is dit dan toch het moment dat ik gecanceld ga worden?
Dat laatste denkt u ook nooit, vermoedelijk, omdat uw generatie in de regel volledig immuun blijkt voor elke poging van cancelling, opvolging of anderszins reorganisatie. Omdat u wonderbaarlijk lang vast blijkt te kunnen houden aan uw privileges.|
Precies daar wringt het nu, in de rij voor de film die recent vier sterren heeft gekregen in uw krant. U bent dit soort tegenwerking niet gewend; kan moeilijk omgaan met het idee dat iets wat u wil niet gewoon werkelijkheid wordt. (pagina 7-10)
()
Dit essay gaat over teleurstelling.
Dit essay gaat over de historische, sociologische en maatschappelijke dynamiek die ervoor gezorgd heeft dat twee relatief zeer welvarende en zorgeloze generaties in de relatief zeer welvarende en zorgeloze regionen van een relatief zeer welvarend en zorgeloos land de afgelopen tijd tegenover elkaar zijn komen te staan in een ideologisch onduidelijke maar onderhuids zeer voelbare concurrentiestrijd. een concurrentiestrijd waarin vooral duidelijk wordt hoezeer beide generaties op hun eigen manier uitblinken in tomeloze onuitstaanbaarheid. (pagina 16-17)
Lees ook: Iedereen verslaafd? : een analyse van ons digitale gedrag (uit 2022), Kapitalisme is seksisme : een pamflet (uit 2014) en Wat mocht, wat mag, what's next? : reclame als spiegel van onze tijd (met Wilbert Schreurs, uit 2024).
Geen opmerkingen:
Een reactie posten
De redactie behoudt zich het recht voor reacties te verwijderen